حسین محب اهری در گفتوگو با ایرانتئاتر عنوان کرد
ایفای هر نقش جدید، چالشی بزرگ برای من است
![حسین محب اهری در گفتوگو با ایرانتئاتر عنوان کرد
ایفای هر نقش جدید، چالشی بزرگ برای من است](./cache/2/attach/201611/141012_2897737910_320_213.webp)
ایرانتئاتر: نمایش خسیس نمایش شخصیت محوری است و هارپاگون محور اصلی ایجاد درام در ساختار اجرایی نمایش و حسین محب اهری با چیره دستی و توانمدی ابعاد مختلف یک آدم خسیس تا کمی بامزه را ایفا می کند.حسین محب اهری چهل سال است که سابقه تئاتری دارد و بیش از هشتاد نمایش بازی کرده است.
حسین محباهری دارای لیسانس ادبیات فارسی از مدرسهٔ عالی ادبیات و زبانهای خارجی در سال ۱۳۵۸ است. وی یک دوره آموزش بازیگری در کارگاه نمایش، زیر نظر آربی اوانسیان در سال ۱۳۵۴ دید. بازی در سینما را از سال ۱۳۶۵ با ایفای نقش کوچکی در فیلم رابطه به کارگردانی پوران درخشنده آغاز کرد. او همچنین از سال ۱۳۵۰ به عکاسی تجربی و تئاتر اشتغال داشته است و برای مخاطبان تلویزیونی با بازی در نقش هپلی معروف محله برو بیا شناخته شد و در کارهای تاریخی مثل بوعلی سینا به ایفای نقش پرداخت. اهری علاقه خاصی برای کار برای کودکان دارد و سالها است که به همراه مریم کاظمی تئاتر کودک کار می کند. محله بهداشت، سربداران، باجناقها، چاق و لاغر، پایتخت، معمای شاه، اسپاگتی در هشت دقیقه، وقتی همه خواب بودیم، پسر آدم دختر حوا، بیمار استاندارد، معمای شاه ،خوب بد زشت ، پایتخت ۲، تبریز در مه، امین و مین ،مختارنامه، برگ سبز ، نیرنگ بازیهای آقای اسکابن و این شرح بینهایت از جمله کارهای ماندگار اهری محسوب می شوند . محب اهری با بزرگانی مثل دکتر صادقی، کیهان رهگذر، محمد علی نجفی و سیروس مقدم همکاری داشته است و توانایی ایفای نقش های درام و کمدی را توامان دارد. نمایشنامه خسیس اثر ژان بابتیست پوکلن ملقب به مولیر نمونه موفقی از این نوع آثار است. این اثر که به طور همزمان در دو ژانر کمدی شخصیت و کمدی رفتار جای میگیرد؛ به واسطه ساختار جذابش دیدنش برای مخاطب جلب توجه کننده است. نمایش خسیس درباره شخصیتی محوری بنام هارپاگون است که که دارای دو فرزند بزرگ است، اما از شدت خساست و مالدوستی حاضر نیست حتی به سعادت دختر و پسرش اهمیت بدهد، برای او پول بیشتر مساوی است با همه چیز و همه کس. این پرسوناژ حین خاص بودنش، تیپیک هم هست؛ شخصیت همه آدمهای خسیس را به نمایش میگذارد. مولیر طوری این پرسوناژ را پردازش کرده که در کل همه آدمها و شرایط پیرامونی او جبراً تحت تأثیرش قرار میگیرند. او پرسوناژی ساده و تک ساحتی به شمار میرود و تک بعدی بودنش در تعلق آشکار همه خاطرش به مادیات و ثروتاندوزی، برجسته شده است. باید یادآور شد که هارپاگون جزو جالبترین و کمیکترین شخصیت های دنیای نمایش است. تازهترین اثر گروه تئاتر مستقل به سرپرستی مریم کاظمی، داستان مرد ثروتمندی است به نام هارپاگون که همسرش مرده و پسری بنام کلئانت و دختری به اسم الیز دارد. پولهای هارپاگون به جانش بسته تا حدی که آنها را زیر خاک پنهان میکند و روزانه چند مرتبه به آن سر میزند. کلئانت عاشق دختری به نام ماریان میشود ولی قبل از این که جریان ازدواج خود را با پدرش در میان بگذارد، متوجه میشود پدرش هم میخواهد با ماریان ازدواج کند. الیز هم عاشق والر است و والر برای این که از سوی هارپاگون به دامادی پذیرفته شود، در نقش مستخدم وارد خانه او میشود تا نظرش را جلب کند.نمایش خسیس با ترجمه، طراحی و کارگردانی مریم کاظمی ساعت 20 هر روز روی صحنه سالن اصلی مجموعه تئاترشهر خواهد بود. در این نمایش کمدی موزیکال بازیگرانی همچون جمشید جهانزاده، ساقی زینتی، افشین زارعی، هومن رهنمون، میلاد رمضانی ورجاوند، عرفان میدانلو، حسام کلانتری، حسین مزینانی، نازنین صفا، مهراد زمانی، فاطمه خدابنده لو، سعید قره داغلی، حسن همتی، سعید تاجیک، مهدی رمضان زاده، شادی کارآیین، نرگس صفامنش، سمیه بیگی، سعید طاهرخانی، مجید مظفری، تانیا زارع، امیر فلاحی راد، شقایق اصلانی، پدرام قره خانی، بیتا اتفاق، سما احمدی، سبا کریمیان، امیرعلی بنی هاشم، باران خسرو نژاد، مانی مصحفی، فریماه کیهانی و افرا فردافشار ایفای نقش می کنند. کنسرت نمایش خسیس کاری از گروه تئاتر مستقل پیش از این در پردیس تئاتر تهران و سی و ششمین جشنواره بین المللی تئاتر فجر روی صحنه رفته و با استقبال بی نظیر مخاطبان همراه شده است. با محب اهری در باره بازیش در نمایش خسیس و جذابیت نقش هارپاگون گفت وگویی انجام داده ایم.
نقش هاراپاگون در نمایش خسیس مثل نقش هملت و یا ریچارد سوم جزو نقش هایی است که ایفایش برای هر بازیگری دارای جذابیت است؟
از سالها قبل دوست داشتم تا این نقش را بازی کنم و به نظرم نمایش نامه خسیس یکی از بهترین نمایش نامه های طنز در دنیا است و موقعی که مریم کاظمی از من دعوت کرد تا در خسیس بازی کنم خوشحال شدم و تمام تلاشم بر این مسئله معطوف شد تا این نقش جذاب و دوست داشتنی را درست و طبق الگوهای متن نوشته مولیر بازیش کنم. نمایش کمدی و مدتش نزدیک به دوساعت است و کار، اجرا و بازی ها باید آنقدر جذاب باشد تا تماشاگر از دیدن نمایش احساس خستگی نکند و به نظرم مریم کاظمی خیلی در بحث کارگردانی پخته و سنجیده عمل کرد و برای من مهم است که مردم بعد از دیدن نمایش با حس و حال خوب و خندان از سالن خارج می شوند و این امر خستگی را از تن من و سایرعوامل گروه که چند ماه کار مدام و تمرین داشتیم خارج کرد.
هارپاگون شخصیت محوری است و در تمام لحظات نمایش حضور دارد؛ آیا این مسئله برایتان چالش زا نبود؟
بله و به همین دلیل باید خیلی روی نقش متمرکز می شدم و اگر این نبود کل نمایش از بین می رفت. برای این نمایش با احتساب سال قبل و تمرینات امسال در حدود شش ماه تمرین کردیم.
نمایش نامه خسیس و ساختارش در سینما ، تئاتر و تلویزیون ما تاثیرات زیادی داشته است و موشفق سروری در دهه سی فیلم موفق و پر فروش شب نشینی در جهنم را بر اساس خسیس ساخت؟
داستان خسیس جهان شمول است و در هر جا و در هر فرهنگی در چهار گوشه دنیا می تواند رخ بدهد. در نگاه اول قصه خسیس خیلی ساده و دم دستی به نظر می رسد و به الگوهای مخاطب پسند وابسته است. خساست تقریبا در هر خانواده ای دیده می شود و در هر فامیل و یا خانواده ای یک فرد خسیس وجود دارد که با رفتارهایش تنش زا می شود. هنر مولیر در خلق این اثر، رویکرد طنز و کمدیش است. الگوی ساختاری خسیس مبتنی بر کمدی دلارته است که قرابت های زیادی با کمدی تخته حوضی دارد. مریم کاظمی هم با درستی از ویژگی های جذاب این نمایش در کنار موتیف های ایرانی بهره برده است. نکته دیگر ترجمه تخصصی کردن کاظمی از متن اصلی نمایش است که مبتنی بر اجرای نمایشی بوده است.
موسیقی و پیش پرده موسیقیایی در نمایش باعث جذابیت دیدن بیشتر برای مخاطب می شود؟
درست است؛ برای هر پرده نمایش یک پیش پرده خوانی لحاظ شده است. الگویی که بر اساس ساختار نمایش های کمدی دهه چهل ایرانی شکل گرفت و در این اشعار خوانی مضمون نمایش هم به مخاطب منتقل می شود.
آیا شخصیت هارپاگون یک جور کمدی شده شخصیت اسکروچ معروف است؟
بله، خیلی از نکات شخصیتی این دو کاراکتر به هم شبیه هستند. موقع بازی نقش هارپاگون مبتنی بر اعتماد کامل من به کارگردان بود و به همین دلیل خیلی راحت و بدون استرس نقش را بازی کردم. بارها پیش آمد در نمایشی بازی کردم که کارگردانش نمی دانست در صحنه چه می خواهد و این من را کلافه می کرد. در زمان همکاریم با بهرام بیضایی هم بسیار لحظات لذت بخشی را تجربه کردم. دوست دارم در این سال های آخر عمر خاطرات خوبی برای مردم در صحنه تئاتر رقم بزنم.
اغلب مخاطبان هارپاگون را شخصیت منفی می دادند؛ در صورتیکه برخی از رفتاری او به طور مثال رفتارش با پسر قمار بازش منطقی و درست به نظر می رسد؟
دلیل این واکنشش هم در قبال قمار باز بودن پسرش باز هم خساست است که به او پولی نمی دهد تا اوضاع بدهیش را سر و سامان بدهد. انسان مجموعه ای از خصوصیات متفاوت مثل شجاعت، دلیری، خساست و ایثار است و در این اثر مولیر برای جذاب شدن شخصیت هارپاگون خساستش را خیلی برجسته کرده است و این امر بار کمدی اثر را زیادتر می کند. آدمی که تمام هدف زندگیش صرف مال اندوزی است و دنیایش معطوف به شمردن و بازی کردن با سکه هایش است.
آیا به ایفای نقش های متفاوت علاقه دارید؟
به عنوان یک بازیگر حرفه ای هر نقش جدیدی را که بازی می کنم برای در حکم یک کنکاش و چالش بزرگ است و باعث می شود تلاش مضاعفی داشته باشم تا به جهان اثر این شخصیت ورود داشته باشم. ممکن است نقش مربوط به یک کار تاریخی باشد و می بایست به سراغ مستندات تاریخی مربوطه رفت. جذابیت های بازیگری به این کشف شهودها است و اگر این ویژگی ها نباشد بازیگری می شود یک شغل معمولی و عادی. از ابتدا علاقه داشتم که انواع و اقسام نقش ها را بازی کنم. خوشبختانه در سال های اخیر به خوبی این تلاش هایم دیده شد و نقش های گوناگون زیای بازی کردم.
نقش های تاریخی زیادی هم بازی کرده اید؟
نقش های تاریخی جذاب هستند و من تلاش می کنم برای ارتباط بهتر با مخاطب آنها را رنگ آمیزی کنم.
در سریال مختار داود میر باقری هم نقش متفاوتی را تجربه کردید؟
بله، نقش یک عرب منفی و بدوی را بازی کردم و درک این شخصیت در حین بازی برایم خیلی جذابیت داشت. میرباقری کارگردان بزرگی است و می داندکه چگونه بازیگر را هدایت کند تا به نقش نزدیک بشود.
گفت وگو از احمد محمد اسماعیلی