در حال بارگذاری ...
  • نگاهی به نمایش «راز پنهان» به کارگردانی داود اسدالهی

    من سیاوش هستم فرزند برومند پهلوان کیکاووس

    ایران تئاتر، کیارش وفایی: جوامع بشری در طول حیات خود تلاش دارند تا با داشته‌های خود بهترین‌ها را از سوی خود به سایرین ارائه بدهند. حال این موضوع به فرهنگ و هنر نیز تا اندازه‌ای مربوط می‌شود. راهکاری که از طریق آن می‌توانیم ادعای آن را داشته باشیم که کشورمان با چه سابقه فرهنگی و هنری طولانی سرآمد است. رویکردی که بی‌شک در این مسیر متوجه هنرمندان باتجربه و تازه نفس خواهد بود که پرچم این مام وطن را برافراشته نگاه دارند.

    اهمیت و ساختار تبادل نظر بین انسان‌ها از زمان‌های بسیار دور آغاز و تاکنون که بسیاری آمده‌اند و رفته‌اند ادامه دارد و خواهد داشت. حال این اتفاق از جهات بسیاری برای انسان کارآمد و از جهاتی دیگر سبب تلخی‌هایی نیز شده است. اما در کلیت این موضوع باید اذعان داشت که ارتباط یکی از لازمه‌هایی است که آدمی را متوجه نکاتی بسیاری می‌سازد که در پیرامونش وجود دارد. فرهنگ و هنر یکی از آن داشته‌ها به شمار می‌آید که می‌توان با آداب و رسوم و فرهنگ کشوری آشنا و در مقابل فرهنگ و آداب خود را به آنها ارائه داد. لذا اهمیت این کارکرد فرهنگی که از ذات درونی انسان نیز دور نیست بلکه به برون‌‍ریزی امیال درونی یازی می‌رساند آن است که می‌تواند در دیدگاه سایر جوامع موثر و کارساز باشد. حال در مدیوم هنر نمایش نیز این اتفاق به شکل قابل توجه‌ای شکل گرفته است، زیرا از نظر محتوا، فرم، موسیقی و شخصیت‌ها در اثری، مخاطب می‌تواند درک مناسبی از فضای نمایش داشته باشد. حال این کارکرد در بخش نمایش‌های ایرانی که اشاره مستقیم به فرهنگ، تاریخ، هنر و آداب کشورمان دارد بسیار جلوه می‌کند. بنابراین هنرمندان این عرصه تلاش کنند تا آداب و فرهنگ کشورمان با تولید نمایش‌هایی فاخر و ایرانی در جای جای جهان اجرا شود تا بتوانیم چهره‌ای مقتدر از فرهنگ و هنر را به تصویر در آوریم. البته در هنر نمایش هیچ مرزی و تفاوتی بین نمایش‌های ایرانی و باقی نمایش‌ها که ساختار دیگری را دنبال می‌کنند نیست، اما نمایش‌های ایرانی از جهت فاخر و ملی خاصیت‌های برون مرزی زیادی دارد.

     

    نمایش «راز پنهان» اثری است که در آن لازمه‌هایی از نمایش‌های ایرانی به چشم می‌خورد. نمایشی که در تولید آن از ایده اثر تا رفتن نور از در صحنه آخر همه چیز تحت شعاع داده‌های فرهنگی و ادبی ایران زمین است. حال در ابتدا جهان متن را باید یکی از کارسازترین عنوان‌ها به شمار آورد. زیرا که ساختار این متن بر اساس زندگی و منش اسطوره‌ای با احترام و درستکار طراحی شده است. اسطوره‌ای که از ذات و سرشت پاکی برخوردار است و هرگز تن به اهریمن و ذات زشت نمی‌دهد. جهان متن با بهره گرفتن از شاهنامه فردوسی که قصه‌ها و روایت‌های بسیار پر کششی را در خود جای داده است به زندگی یکی از شخصیت‌های آن به نام «سیاوش» می‌پردازد که بازگوکننده آن است که این شخصیت با چه مسائلی در مسیر زندگی خود روبرو بوده است. حال با این خواسته، شخصیت سیاوش بعنوان شخصیت اصلی جهان نمایش به مخاطب معرفی می‌شود، که در ادامه با قابلیت‌های منحصر بفرد قصه‌گویی در شاهنامه می‌توان انتظار داشت که مخاطب با روایتی جذاب و پر کشش روبرو شود. لذا اهمیت دیگر این ساختار آن است که در طول جریان نمایش از آیین‌ها و سنت‌های ایرانی استفاده می‌شود که اشاره مستقیم به قدمت فرهنگی کشور ایران دارد. البته این نکته را باید یادآور شد که لحن اثر که بر مبنای ادبیات کهن ایرانی لحاظ شده به لزوم ساختار اصلی اثر نیز تاکید می‌ورزد.

     

    حال جهان اثر با داشته‌هایی که در متن خود دارد این قابلیت را فراهم می‌سازد تا شخصیت‌ها با درک درستی از فضای اثر نقش خود را با دقت و کوشش بیشتری ایفا کنند. زیرا این اثر با تمام امکانات خود اثری شخصیت محور است. اثری که در آن شخصیت سیاوش از رویارویی با مشکلات هراسی ندارد و در مقابل، دشمنان قصد دارند تا او را با شمشیر زهرآگین خیانت و مکر از پای در آورند. لذا در این جدال خیر و شر که شخصیت سیاوش در یک سوی آن و شخصیت سودابه در سوی دیگر ایستاده، طراحی شخصیت یک لازمه مهم به شمار می‌آید. زیرا مخاطب هرگز قصد آن را ندارد که قصه و روایتی با این جذابیت را از دست بدهد. بنابراین او توقع دارد که صلابت سیاوش و گستاخی سودابه را با شرح تمام جزئیات به نظار بنشیند.

    استفاده از مقوله نمادگرایی یکی دیگر از مواردی بوده است که در این اثر به آن توجه شده است. زیرا استفاده از این داشته برای ارائه دلیل و پیش آوردن واکنش سایر شخصیت‌ها کارساز است، بنابراین شخصیت‌ها به نوعی در قالب کسانی قرار می‌گیرند که زمان‌های بسیار دور در این مرز و بوم زندگی کرده‌اند. در جهان این نمایش که همه چیز از جمله موقعیت‌های نمایشی به حضور و رفتار شخصیت‌ها وابسته است این تابو وجود دارد که مخاطب تنها در جریان برون ریزی و واگویه‌های درونی آنها قرار بگیرد که این اتفاق نیز بخشی از فضای قصه‌سرایی جهان متن و خواستگاه اثر است. البته باید این نکته را یادآور شد ضرورت استفاده از ادبیات کهن و قصه‌های شاهنامه به گونه‌ای طراحی شده‌اند که قابلیت دارند به فضای جامعه امروز با لحن اکنون نزدیک شوند تا بستر نمایش را با مختصات روز پیش بگیرند که این موضوع نشان‌ دهنده جهانشمول بودن دیدگاه اثری به نام شاهنامه است.

     

    جهان نمایش «راز پنهان» از خرده پیرنگ‌هایی بهره گرفته است تا بتواند را راستای کلیت داستان جزئیات بیشتری را برای بهتر معرفی کردن شخصیت‌های اصلی به کار بگیرد که این هدف یکی از شگردهای جهان متن نیز به حساب می‌آید. راهکاری که شخصیت‌ها را از نقطه ابتدایی به گونه‌ای هدایت می‌کند که در طول مسیر روایت مخاطب شاهد رویارویی آنها با موانع و مشکلات برای به اثبات رساندن درون خود باشند. حال در این میان جهان نمایش سعی دارد با خلق تصویرسازی‌هایی که مربوط به دو شخصیت سیاوش و سودابه است اهمیت ساختار اثر که تکیه بر امیال انسانی دارد به تصویر بکشد. البته این نکته را باید اذعان داشت که نویسنده و کارگردان این اثر سعی دارد که وجوه قهرمان پروری را نیز بنابر خواسته ادبیات کلاسیک به گونه‌ای خلق کند مخاطب گاهی در مقام یک طرفدار قرار بگیرد و برای موفقیت شخصیت سیاوش لحظه شماری کند. بنابراین برای رسیدن به هدف خود از شخصیتی به نام راوی و یا پرده خوان استفاده می‌کند تا با شرح خود این روال را پیش بگیرد تا نقشه راهی را ذهن مخاطب شکل بدهد. لذا دارا بودن این عنوان‌ها سبب می‌شود که این اثر چه از نظر کلی و چه از دیدگاه جزئی شاکله‌ای قابل دفاع را ارائه بدهد که در آن موقعیت‌های مختلف با ریتمی مناسب اوج و فرودهای درستی را در بستر روایت و قصه دارا باشند. حال در این میان موسیقی ایرانی که به صورت زنده نواخته می‌شد بعنوان کنشی موثر برای تاکید موضوعی اثر به کارگرفته شده است که پایان بندی این نمایش را مرگ قهرمان خود به نظاره بنشیند.

     

    نمایش «راز پنهان» را می‌توان اثری متشکل از کنش و واکنش قلمداد کرد که پرتره‌ای از شخصیت سیاوش در شاهنامه را پیش روی دیدگان مخاطب قرار می‌دهد تا او بتواند اهمیت مرز بین خیر و شر را به خوبی درک کند. تاکیدی در این روزها انسان‌ها به آن نیازی مبرم دارند.  

     

     




    مطالب مرتبط

    گفت‌وگوی ایران تئاتر با داود اسدالهی کارگردان نمایش «راز پنهان»

شخصیت سیاوش شاه بیت شاهنامه است
    گفت‌وگوی ایران تئاتر با داود اسدالهی کارگردان نمایش «راز پنهان»

    شخصیت سیاوش شاه بیت شاهنامه است

    ایران تئاتر: اهمیت نگهداری از فرهنگ، آیین و سنت‌ها جزو مواردی است که باید به آن نگاه ویژه و قابل توجه‌ای داشت. زیرا این لازمه‌ها سبب خواهند شد که در سراسر این جهان داشته‌ها و فرهنگ هر کشوری به سایرین معرفی شود. لذا هنرمندان کشورمان باید بکوشند تا این امر لازم را به تصویر، ...

    |

    گفت‌وگوی ایران تئاتر با عادل عزیزنژاد کارگردان نمایش «بچه خور»

لطفا جهت مشاهده جزئیات، ذره‌بین را ابتدا به سمت خود بگیرید
    گفت‌وگوی ایران تئاتر با عادل عزیزنژاد کارگردان نمایش «بچه خور»

    لطفا جهت مشاهده جزئیات، ذره‌بین را ابتدا به سمت خود بگیرید

    ایران تئاتر: لزوم ارتباط بین انسان‌ها بی‌شک یکی از کنش‌های قابل تامل و مهم است که از جز به کل آن تحت تاثیر اتفاق‌های بی‌شماری در تاریخ و اجتماع رقم خورده است. اهمیت رویارویی هر یک از افراد جامعه با یکدیگر موقعیتی است که نه تنها در جهان نمایش بلکه در جهان واقعی نیز تحلیلی ...

    |

    نگاهی به نمایش «بچه خور» به کارگردانی عادل عزیزنژاد

ارزش‌های قراردادی معنای یک ضد ارزش دائمی می‌دهد
    نگاهی به نمایش «بچه خور» به کارگردانی عادل عزیزنژاد

    ارزش‌های قراردادی معنای یک ضد ارزش دائمی می‌دهد

    ایران تئاتر، کیارش وفایی: جهان هستی و در کنار آن جهان انسان‌ها از هر نظر نسبت به گذشته خود در زمان حال وضعیتی متغیر دارند. بنابراین نمی‌توان انتظار داشت که شرایط با فضایی یکنواخت پیش برود. حال این خصیصه در زمان اکنون و بین انسان‌ها نیز جریان دارد که آنها سعی در تغییر روزانه ...

    |

    نگاهی به نمایش «رضای رضوان» به کارگردانی هدی آهنگر

باورهای انسانی نقطه اتکایی برای درک واقعیت‌های درونی است
    نگاهی به نمایش «رضای رضوان» به کارگردانی هدی آهنگر

    باورهای انسانی نقطه اتکایی برای درک واقعیت‌های درونی است

    ایران تئاتر، کیارش وفایی: خواستگاه جهان هستی و نیازهای انسان‌ با یکدیگر رابطه‌ای مستقیم دارند، به شکلی که در ازای هر عرضه‌ای یک تقاضا وجود دارد. حال کارکرد برآورده ساختن یکی از مواردی است که انسان موظف به انجام آن است که به طور حتم تبعاتی را با خود به همراه نیز خواهد داشت. در ...

    |

    گفت‌وگوی ایران تئاتر با هدی آهنگرکارگردان نمایش «رضای رضوان»

باورهای درونی یک راهنمای همیشه بیدار با فرمولی قابل هضم است
    گفت‌وگوی ایران تئاتر با هدی آهنگرکارگردان نمایش «رضای رضوان»

    باورهای درونی یک راهنمای همیشه بیدار با فرمولی قابل هضم است

    ایران تئاتر: ابعاد درونی یک انسان جزو لاینفک باورهایی که روزانه در اجتماع شاهد آن هستیم. باورهایی که در اوج سادگی بسیار با ارزش و مهم هستند. در واقع رعایت اصول درونی شرایطی را پیش می‌آورد تا انسان‌ها بتوانند در حالتی دو وجهی درون و بیرون خود را مالامال از انباشته‌های غنی ...

    |

    گفت‌وگوی ایران تئاتر با مجید علم‌بیگی‌کارگردان نمایش «خرده بیخودی‌های همسرداری»

درک متقابل زیستی داشته باش تا جهان برایت اوج بودن باشد
    گفت‌وگوی ایران تئاتر با مجید علم‌بیگی‌کارگردان نمایش «خرده بیخودی‌های همسرداری»

    درک متقابل زیستی داشته باش تا جهان برایت اوج بودن باشد

    ایران تئاتر: ضرورت این ایام آن است که اعمال و رفتار هر یک از انسان‌ها بیشتر از آنکه فردیت را محور قرار دهد ترکیبی از فردیت و درک اجتماع باشد تا شرایط خوب و ایده‌آلی فراهم شود. شرایطی که انسان را حتی در معنای اسمش به درستی معرفی کند.

    |

    مروری بر نمایش «ورود خانم‌ها ممنوع» به کارگردانی سیاوش جامع

مردانه دست راست، زنانه دست چپ
    مروری بر نمایش «ورود خانم‌ها ممنوع» به کارگردانی سیاوش جامع

    مردانه دست راست، زنانه دست چپ

    ایران تئاتر، کیارش وفایی: اهمیت آنکه جامعه و رفتار انسان‌ها از طریق رویکردهای متفاوت مورد بررسی قرار می‌گیرد به پیچیده بودن این توده اجتماعی و زاویه دید افراد آن باز می‌گردد. البته این یک نیاز مهم است تا جامعه‌ای از داشته‌ها و نداشته‌های خود آگاه شده و درصدد جبران بر آید. ...

    |

    گفت‌وگوی ایران تئاتر با سیاوش جامع کارگردان نمایش «ورود خانم‌ها ممنوع»

اگر واقع‌گرا باشیم گوهر وجودی درون را یافت خواهیم کرد
    گفت‌وگوی ایران تئاتر با سیاوش جامع کارگردان نمایش «ورود خانم‌ها ممنوع»

    اگر واقع‌گرا باشیم گوهر وجودی درون را یافت خواهیم کرد

    ایران تئاتر: لزوم برقراری ارتباط بیشتر از آنکه به جهان پیرامون و داشته‌های آن مربوط باشد تحت تاثیر جهان درونی و واقع‌گرایی است. زیرا حقیقت در بطن این عنوان نهادینه شده است تا انسان‌ها بتوانند با کیفیت مطلوبی به زندگی خود ادامه بدهند. البته این موضوع نیز کاستی‌هایی دارد که ...

    |

    نگاهی به نمایش «مودیلیانی» به کارگردانی علیرضا یزدانی

پیکاسو به چشم ژان یک شخصیت منفور است
    نگاهی به نمایش «مودیلیانی» به کارگردانی علیرضا یزدانی

    پیکاسو به چشم ژان یک شخصیت منفور است

    ایران تئاتر، کیارش وفایی: جهان انسان‌های شناخته شده بر حسب اتفاق‌هایی که در آن رخ می‌دهد مملو از موقعیت‌هایی است که هواداران آن‌ها هرگز تجربه نکرده‌اند اما در مقابل بسیار به این موارد تعصب دارند.

    |

    گفت‌وگوی ایران تئاتر با علیرضا یزدانی کارگردان نمایش «مودیلیانی»

شباهت‌های بیرونی دو انسان هرگز به ذات درونی آن‌ها ارتباطی ندارد
    گفت‌وگوی ایران تئاتر با علیرضا یزدانی کارگردان نمایش «مودیلیانی»

    شباهت‌های بیرونی دو انسان هرگز به ذات درونی آن‌ها ارتباطی ندارد

    ایران تئاتر: گاهی سفر به زمان و دیدن روزگار گذشته سبب می‌شود که در پاره‌ای مواقع از تماشای آن‌ها غمگین شد و گاهی تجربه‌هایی را به داشته‌های خود اضافه کرد. حال این لزوم بنابر نیرویی که در خود دارد این اجازه را به انسان می‌دهد که تا اندازه‌ای با کسانی که در آن زمان زندگی ...

    |

    نظرات کاربران