در حال بارگذاری ...
  • یادداشت حجت‌الاسلام بهداروند:

    موضوعی به نام جشنواره تئاتر رضوی

    ایران تئاتر: حجت‌الاسلام محمدمهدی بهداروند با پایان یافتن جشنواره تئاتر رضوی یادداشتی را در اختیار ایران تئاتر قرار داد.

    حجت‌الاسلام بهداروند در متن یادداشت خود درباره این رویداد فرهنگی آورده است:
    امسال به لطف مسئولین اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی خراسان شمالی و اداره کل هنرهای نمایشی دوازدهمین جشنواره تئاتر رضوی در بجنورد برگزار شد.
    ازآنجاکه ویژگی اصلی و محوری تئاتر ارتباط با مخاطب است. بر این اساس چون نوع و فرم ارتباط تئاتر با مخاطبین آن اعم از تماشاچی و دیگران است بایستی چگونگی این ارتباط مورد پژوهش و شناسایی قرار گیرد تا بر اساس آن به ترغیب و تشویق مخاطبین برای حضور در این عرصه استفاده شایانی صورت گیرد.
    بنابراین هنر تئاتر برانگیختن احساسات، اندیشیدن و لذت بردن مخاطبین است که هرکدام به‌صورت طولی در پشت سر یکدیگر قرار دارند؛ زیرا انگیزه و احساس عامل اصلی تفکر و اندیشیدن است و لذت خواهی و رفتار آدمی زاییده تفکر خواهد بود.
    از سوی دیگر ازآنجاکه هنر مقوله حساس و کاملاً فلسفی و فکری است می‌تواند و توانسته است فرهنگ‌سازی جامعه را بر عهده گیرد؛ زیرا هنر به‌عنوان بخشی از فرهنگ می‌تواند در قالب ساختار و محتوی به شکل‌دهی فرهنگ در عرصه‌های قوانین، اخلاقیات، باورها، آداب و رسوم و ... ایفای نقش نماید.
    بر این اساس تئاتر رضوی در ایفای نقش اساسی خود در ابتدا نیازمند شناخت فرهنگ رضوی است تا بتواند در پرتوان به نمایش‌های متناسب با آن روی آورد.
    تأثیر فرهنگ رضوی به‌مثابه فرهنگ دین بر نمایشنامه‌نویسی به‌مثابه هنر و نمایشنامه‌نویس به‌مثابه هنرمند در چارچوب نظری «هنر دینی» قابل طرح و تحلیل است؛ زیرا «هنر دینی»، نظریه‌ای است که هنر را با مضامین و محتوای دینی درآمیخته و آن را جلای قدسی و معنوی می‌دهد. پیام اصلی این نظریه این است که دین می‌تواند طریقت دینی و قدسی شدن را به هنر بیاموزد.
    فرهنگ رضوی از حیث نماینده فرهنگ دین و شخص امام رضا (ع) به‌عنوان پرچم‌دار دین می‌توانند تأثیرات گسترده سطحی و عمقی بر نظام هنری به‌صورت عام و نمایشنامه‌نویسی به‌صورت خاصی برجای نهند. هرچند تأثیر فرهنگ رضوی به دلیل ابعاد و قابلیت‌های فراوانش بر نمایشنامه‌نویسی که این نیز زوایا و مؤلفه های فراوان دارد، می‌تواند بسیار پردامنه و گسترده باشد.
    مهم ترین تأثیرات فرهنگ رضوی در این عرصه عبارتند از: «دین گرایی و حضور نمادهای دینی»، «معنویت گرایی»، «اخلاق گرایی و عفت افزایی»، «علم گرایی و خردورزی»، «اقتباس و تقلید»، «شخصیت پردازی و روایت سازی»، «تمرکز و جامع نگری»، «سمبل گرایی و تمثیلی».
    هنر تئاتر رضوی می بایست رسیدن به جامعه آرمانی در پرتو سبک زندگی اسلامی برای رسیدن به جامعه ارمانی باشد که ضرورت آن امروزه به خوبی احساس می شود.
    جامعه آرمانی جامعه ای است تحت ولایت الهی که هدف آن رشد معنوی و مادی بشر است و دائم در حال رشد و شکوفایی است. کرامت انسان ها در آن رعایت می شود، مردم به ولایت الهی و اطاعت از فرامین او تن می دهند و عدالت و تقوای الهی را در همه شئون آن به پا می دارند. در جامعه آرمانی از همه مواهب و نعمت های الهی به درستی و برای رشد فضائل و کمال نهایی بشر استفاده می شود.
    بنابراین تأثیر فرهنگ رضوی بر تئاتر این جشنواره و نمایش‌های ارائه شونده باید مشهود و قابل لمس باشد، زیرا فرهنگ رضوی مجموعه آموزه های امام رضا (ع) و پدران پاک و معصومش تا پیامبر اکرم (ص) در حکمت نظری و عملی است. این تعالیم همتای آموزه های قرآن کریم، تبیین آیه ها و تجسم عینی و عملی آن است. ازآنجاکه ائمه نور واحدند، گفتار و رفتار امام رضا (ع) جدای از سایر معصومان نیست بنابراین، مجموعه آموزه های قرآن و عترت را با تأکید بر گفتار و رفتار امام رضا (ع) «فرهنگ رضوی» می نامیم؛ فرهنگی که امام رضا (ع) با حکمت و تدبیر از آن پاسداری کرد و در آن راه به شهادت رسید؛ فرهنگی که آدمی را در جاذبه هدف اعلای حیات به تکاپو وامی دارد و تمدن اصیل را برای بشریت به ارمغان می آورد.
    با توجه به آن چه گذشت وبا نگاهی به نمایش‌های ارائه شده در دوازدهمین جشنواره تئاتر رضوی به خوبی می توان به کار های ضعیف و کم محتوا اشاره نمود که ماحصل بسیاری از آن ها از فرهنگ رضوی چیزی به غیر از موضوع نذر و یا ارادت به امام رضا علیه السلام نبود. در صورتی که این جشنواره با ظرفیت و پتانسیل هایی که در هنرمندان جوان وجود دارد می‌تواند بستر مناسبی برای توسعه و ترویج فرهنگ رضوی قرار گیرد و به واسطه آن می توان سبک زندگی حضرت رضا و فرهنگ رضوی را در ابعاد متنوع زندگی به مخاطب القا نمود.
    به نظر می رسد اگر جشنواره موجود که دوازدهمین سالگرد تولد خود را در مرداد 1396 پشت سر نهاد به شکل موجود پیش رود، به سبب عدم جذابیت های لازم برای مردم که نقش و حمایت های بی بدیل آن ها در این دوره از استمرار خوبی برخوردار نخواهد بود.
    کاستی بزرگ در نمایش ها عدم پژوهش، مطالعه و بازخوانی فرهنگ غنی رضوی است. این کار در وهله اول بر عهده متن نویسان محترم و کارگردانان و در وهله دوم بر متولیان فرهنگ و هنر در وزارت و استان‌ها و شهرستان‌ها می باشد.

    اگر قرار بر این است که فرهنگ رضوی که نیاز و مطالبه جدی جامعه امروزی ماست در قالب هنر تئاتر هویت دینی جامعه را به نمایش بگذارد و از سوی دیگر فقدان کیفیت بخش و غنای در محتوای آثار جشنواره، خودنمایی نماید همه و همه در آینده ای نه چندان دور سبب ارائه کار های غیر فاخر، سطحی و زینتی خواهد گردید.
    بنابراین برای دوری گزیدن از این تهدید و چالش بزرگ، می طلبد که متن نویسان نمایش نامه ها، کارگردانان، مدیران هنری استانی و کشوری، در اقدامی هماهنگ با همکاری، هم فکری و همدلی برای ارتقای جشنواره تئاتر رضوی اقدامی مناسب را در دستور کا رخود قرار دهند و تمامی دستگاه های متولی در حوزه فرهنگ و دین باید در برگزاری مطلوب جشنواره وارد میدان شوند. بی شک این جشنواره به لحاظ نقشی که در ایجاد فضای معنوی فرهنگی در جامعه دارد، از اهمیت بالایی برخوردار است.
    امید است تئاتر رضوی با پیشینه خوب خود در آینده بتواند نقش موثر تری در جریان سازی و مخاطب آفرینی خصوصاٌ نسل جوان ایفا نماید؛ زیرا شناسایی اندیشه ها و آموزه های رضوی در قالب نمایش، ترویج فرهنگ منور رضوی، گسترش فعالیت های فرهنگی مرتبط با زندگی معصومین، بارور ساختن اندیشه و اعتقادات مردمی با مضامین عالی فرهنگی و تأثیر فرهنگ رضوی در سبک زندگی فردی و اجتماعی از اهداف محوری جشنواره مذکور به شمار می رود.
    امید است این جشنواره هر ساله نسبت به سال قبل از غنی، محتوا و کیفیت بهتر و قوی تری برخودار گردد و مایه جذب مخاطبین و علاقه مندان بیشتری در روی آوردن به تئاتر رضوی باشد.
    در خاتمه برای پویایی و بالندگی جشنواره تئاتر رضوی پیشنهاداتی ارائه می گردد که امید است مایه قوت و رشد و گسترش قرار گیرد:

    0 ـ پذیرش نمایش‌هایی که در خور شأن و عظمت امام رضا علیه السلام قرارداده باشند

    1 ـ راه اندازی دبیر خانه دائمی جشنواره

    2 ـ تخصصی کار نمودن نمایش ها با محتوای علمی و متقن تاریخی

    3 ـ ایجاد فضایی برای نگاه جستجو گرانه و کارشناسانه در بررسی و ارزیابی نمایش ها

    4 ـ عبور از سیاست آزمون و خطا پس از دوازده سال، برای دستیابی به آینده ای روشن

    5 ـ سوق دادن جشنواره به سطح بین المللی با ارائه نمایش‌های فاخر

    6 ـ پرهیز از متون تحریف شده و سطحی در معرفی فرهنگ رضوی

    7 ـ استمرار نمایش ها در طول سال و عدم بسنده نمودن به سالگرد جشنواره در ارائه آن ها

    8 ـ پرهیز از عوام زدگی در ارائه نمایش ها

    9 ـ راه اندازی ورک شاپ ها و پژوهشهای جدی در حوزه فرهنگ رضوی

    10 ـ شناسایی چهره های جوان تئاتر در قالب جشنواره تئاتر رضوی

    11 ـ بررسی نقاط ضعف و قوت، فرصت و تهدیدات هر جشنواره و تأثیرگذاری آن در جشنواره های بعدی

    12 ـ رایزنی در راستای حضور اساتید برجسته تئاتر برای تربیت گروه های شهرستانی

    13 ـ حمایت همه جانبه از جشنواره برای تولید آثار فاخر در حوزه فرهنگ رضوی

    14 ـ جریان سازی قبل از برگزاری جشنواره با اجرا های نمایش‌های استانی و بهره گیری از آن

    15 ـ ادامه اجرای نمایش‌های جشنواره در طول سال و عدم تهیه و اجرای آنها به حضور در جشنواره

    16 ـ خروج اثار جشنواره از حالت مقطعی و حرکت به سمت اجراهای دائمی

    امید است سال به سال شاهد جشنواره تئاتر رضوی در کمیت و کیفیت بسیار بالایی با ارائه نمایش‌های فاخر و در خور شأن فرهنگ رضوی باشیم.

     




    مطالب مرتبط

    مهدی  آشوغ کارگردان نمایش «چنار لاله» در گفتگو با ایران تئاتر

جشنواره‌های دینی برای هنرمندان همانند نقشه راه است
    مهدی آشوغ کارگردان نمایش «چنار لاله» در گفتگو با ایران تئاتر

    جشنواره‌های دینی برای هنرمندان همانند نقشه راه است

    مهدی آشوغ کارگردان‌ نمایش «چنار لاله» جشنواره تئاتر رضوی را یک اتفاق فرخنده می‌داند و معتقد است؛ این جشنواره کوچک‌ترین کار برای حفظ و احترام به کرامات اما رضا(ع) است.

    |

    علی مرادخانی معاون امور هنری در اختتامیه جشنواره تئاتر رضوی عنوان کرد

بازشناسی گنجینه‌های معرفتی از وظایف جشنواره‌های رضوی است
    علی مرادخانی معاون امور هنری در اختتامیه جشنواره تئاتر رضوی عنوان کرد

    بازشناسی گنجینه‌های معرفتی از وظایف جشنواره‌های رضوی است

    علی مرادخانی معاون امور هنری در مراسم اختتامیه دوازدهمین جشنواره تئاتر رضوی گفت: به نظر می‌رسد جشنواره‌ها باید برای اهالی هنر و تئاتر دستاوردی داشته باشند و فکر می‌کنم از کارهای مهمی که جشنواره رضوی توانسته انجام دهد این است که هنرمندان را در این ارتباط با هم پیوند داده ...

    |

    اجرای عمومی «اسمعیل» در تئاتر شهر

جشنواره تئاتر رضوی برگزیدگان خود را شناخت
    اجرای عمومی «اسمعیل» در تئاتر شهر

    جشنواره تئاتر رضوی برگزیدگان خود را شناخت

    مراسم اختتامیه دوازدهمین جشنواره تئاتر رضوی با حضور علی مرادخانی معاون هنری وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، مهدی شفیعی مدیر کل هنرهای نمایشی، محمدرضا صالحی استاندار خراسان شمالی و حسین فرخنده دبیر جشنواره شامگاه چهارشنبه 11 مردادماه در سالن گلشن بجنورد برگزار شد.

    |

    نظرات کاربران